Znaki żeglugowe

Korsea Akademia Żeglarska i Motorowodna

Znaki żeglugowe

Znaki żeglugowe na drogach śródlądowych – kompletny przewodnik

Poruszanie się po rzekach, jeziorach i kanałach wymaga nie tylko wprawy w sterowaniu, ale przede wszystkim doskonałej znajomości „języka” wody. Znaki żeglugowe to fundament bezpieczeństwa, który pozwala uniknąć kolizji, mielizn i mandatów. W tym artykule omówimy kluczowe kategorie oznakowania, które każdy sternik powinien znać na pamięć.

Klasyfikacja znaków żeglugowych

System oznakowania dróg wodnych w Polsce i Europie jest ujednolicony, co znacznie ułatwia nawigację. Znaki dzielimy na trzy główne grupy, z których każda ma inną formę graficzną i znaczenie:

  1. Znaki zakazu (czerwona obwódka, przekreślenie).

  2. Znaki nakazu (czerwona obwódka, konkretny symbol).

  3. Znaki ograniczenia (czerwona obwódka z wartością liczbową).

  4. Znaki zalecenia i informacyjne (niebieskie tablice).

Znaki zakazu – czego nie wolno robić na wodzie?

Znaki zakazu mają na celu wyeliminowanie zachowań zagrażających bezpieczeństwu lub infrastrukturze. Najczęściej spotykane to:

  • Zakaz przejścia: Dwie czerwone tablice lub czerwono-biało-czerwone pasy.

  • Zakaz wyprzedzania: Symbolizuje miejsce, gdzie szerokość szlaku lub widoczność uniemożliwiają bezpieczny manewr.

  • Zakaz postoju i kotwiczenia: Kluczowy w pobliżu mostów, śluz i na wąskich odcinkach rzek.

  • Zakaz wytwarzania fali: Często spotykany w marinach i przy obszarach chronionych.

Wykaz wszystkich znaków zakazu

01 Zakaz przejscia PGN znaki żeglugowe
01 Zakaz przejscia swiatla znaki żeglugowe
01aZakaz przejscia flagi znaki żeglugowe

Zakaz przejścia

Światła koloru czerwonego, po dwa w pionie lub poziomie, lub światło pojedyncze

Dwie flagi jedna nad drugą lub pojedyncza flaga

Dotyczy: mijania, portów i bocznych dróg wodnych, zamknięcia ruchu żeglugowego, przejścia pod mostami stałymi, przejścia pod mostami zwodzonymi, przejścia przez jazy, wchodzenia i wychodzenia ze śluz.

test sternik motorowodny LOCJA

Zakaz wyprzedzania dotyczący zestawów

Zakaz postoju na kotwicy lub na cumach przy brzegu

Zakaz postoju, również na kotwicy i cumowania przy brzegu

Test sternik motorowodny locja znaki zakazu

Zakaz kotwiczenia, wleczenia kotwicy, łańcucha lub liny

09 Zakaz zawracania znaki żeglugowe

Zakaz zawracania

Zakaz ruchu statków o napędzie mechanicznym

Zakaz ruchu statków o napędzie mechanicznym

Zakaz uprawiania narciarstwa wodnego

Zakaz uprawiania narciarstwa wodnego oraz holowania statków powietrznych za statkiem

15 Zakaz ruchu statkow wioslowych znaki żeglugowe

Zakaz ruchu statków, które nie są statkami o napędzie mechanicznym i żaglowym

17 Koniec strefy uzywania duzej predkosci znaki żeglugowe

Koniec strefy, w której statki używane wyłącznie do uprawiania sportów lub rekreacji mogły rozwijać duże prędkości

Znaki żeglugowe Zakazu

Zakaz wyprzedzania

Znaki żeglugowe zakazu

Zakaz mijania i wyprzedzania

Test na patent motorowodny

Zakaz postoju na szerokości określonej na znaku w metrach – od znaku

08 Zakaz cumowania znaki żeglugowe

Zakaz cumowania do brzegu

10 Zakaz wytwarzania fali znaki żeglugowe
10a Zakaz wytwarzania fali znaki żeglugowe

Zakaz wytwarzania fali

Zakaz ruchu statków używanych do uprawiania sportu

Zakaz ruchu statków używanych wyłącznie do sportu i rekreacji

Zakaz ruchu statków żaglowych

Zakaz ruchu statków żaglowych

16 Zakaz plywnania na desce znaki żeglugowe

Zakaz pływania na desce z żaglem

Zakaz dla skuterów wodnych

Zakaz ruchu skuterów wodnych

19 Zakaz wodowania znaki żeglugowe

Zakaz wodowania i wyciągania statków na brzeg

Znaki nakazu – obowiązki sternika

Znaki nakazu wymuszają konkretne działanie, które ma zapewnić płynność ruchu.

  • Nakaz zachowania szczególnej uwagi: Sygnalizowany wykrzyknikiem.

  • Nakaz zmiany kursu: Wskazuje stronę, po której należy ominąć przeszkodę lub znak.

  • Nakaz nadania sygnału dźwiękowego: Stosowany zazwyczaj przed wejściem w ślepe zakręty lub pod mosty o ograniczonej widoczności.

Nakaz 01 znaki żeglugowe

Nakaz ruchu w kierunku w kierunku wskazanym przez znak

Nakaz skierowania statku na tę stronę szlaku, która leży z lewej burty

Nakaz skierowania statku na tę stronę szlaku żeglownego, która leży z lewej burty

Nakaz 05 znaki żeglugowe

Nakaz trzymania się tej strony szlaku żeglownego, która leży z prawej burty

Nakaz przejścia na tę stronę szlaku żeglownego, która leży z prawej burty

Nakaz przejścia na tę stronę szlaku żeglownego, która leży z prawej burty

Nakaz 09 znaki żeglugowe

Nakaz nie przekraczania podanej na znaku prędkości w km/h

Nakaz 11 znaki żeglugowe

Nakaz zachowania szczególnej ostrożności

Nakaz 13 znaki żeglugowe

Nakaz zachowania szczególnej ostrożności przy przecinaniu głównej drogi wodnej, które może mieć miejsce, gdy nie zmusza to statków do zmiany kursu lub prędkości

Nakaz 15 znaki żeglugowe

Nakaz prowadzenia nasłuchu radiotelefonicznego

Znaki żeglugowe nakazu. Nakaz skierowania statku na tę stronę szlaku, która leży z prawej burty

Nakaz skierowania statku na tę stronę szlaku żeglownego, która leży z prawej burty

Nakaz 04 znaki żeglugowe

Nakaz trzymania się tej strony szlaku żeglownego, która leży z lewej burty

Nakaz przejścia na tę stronę szlaku żeglownego, która leży z lewej burty

Nakaz przejścia na tę stronę szlaku żeglownego, która leży z lewej burty

Nakaz zatrzymania statku w warunkach określonych przepisami

Nakaz zatrzymania statku w warunkach określonych przepisami

Nakaz nadania sygnału dźwiękowego

Nakaz nadania sygnału dźwiękowego

Nakaz 12 znaki żeglugowe

Nakaz zachowania szczególnej ostrożności.Wyjście na główną drogę dozwolone, gdy nie zmusi to statków na tej drodze do zmiany kursu lub prędkości

Nakaz 14 znaki żeglugowe

Nakaz zmiany kursu lub prędkości przez statki idące główną drogą w sytuacjach, gdy z portu lub bocznej drogi wodnej wychodzą statki (światło migające)

Nakaz 16 znaki żeglugowe

Nakaz prowadzenia nasłuchu radiotelefonicznego na wskazanym kanale

Znaki ograniczenia – parametry bezpiecznej żeglugi

Znaki te są kluczowe dla jednostek o większym zanurzeniu, gabarytach lub specyficznych parametrach technicznych. Najczęściej mają formę białej tablicy z czerwoną obwódką, wewnątrz której znajduje się cyfra oznaczająca konkretną wartość.

Kluczowe rodzaje ograniczeń na szlaku:

  • Ograniczenie głębokości (zanurzenia): Wskazuje maksymalne dopuszczalne zanurzenie jednostki. Jest to krytyczna informacja na rzekach swobodnie płynących, gdzie poziom wody ulega częstym wahaniom.

  • Ograniczenie prześwitu pionowego: Informuje o maksymalnej wysokości jednostki nad lustrem wody, która może bezpiecznie przepłynąć pod mostem, linią wysokiego napięcia lub rurociągiem.

  • Ograniczenie szerokości przejścia: Wyznacza maksymalną szerokość jednostki lub zestawu, który zmieści się w śluzie, kanale lub pod przęsłem mostu.

  • Ograniczenie prędkości: Podawane w kilometrach na godzinę ($km/h$). Stosowane szczególnie w portach, kanałach oraz w pobliżu plaż i kąpielisk, aby zminimalizować niszczący wpływ fali na brzegi oraz zapewnić bezpieczeństwo kąpiącym się.

Jak czytać znaki ograniczenia?

Warto pamiętać, że liczby na znakach ograniczenia często odnoszą się do stanu wody średniej lub konkretnego wodowskazu. Sternik ma obowiązek monitorować aktualne komunikaty nawigacyjne, ponieważ przy wysokim stanie wody (tzw. wielka woda żeglowna), prześwit pod mostem może być znacznie mniejszy niż wskazuje na to sztywna tablica na filarze.


Dlaczego te znaki są „pułapką” dla amatorów?

Ignorowanie znaków ograniczenia to najprostsza droga do:

  1. Unieruchomienia jednostki na mieliźnie (przekroczenie zanurzenia).

  2. Uszkodzenia nadbudówki lub masztu o konstrukcję mostu.

  3. Mandatu karnego, który za przekroczenie prędkości na wodzie może być równie dotkliwy jak na drodze lądowej.

Znaki ograniczenia - ograniczenie głębokości

Ograniczona  głębokość. Bez wskazania ile konkretnie wynosi.

Ograniczenie 3 znaki żeglugowe

Ograniczona wysokość nad zwierciadłem wody. Bez wskazania ile konkretnie wynosi.

Ograniczenie 5 znaki żeglugowe

Ograniczona szerokość szlaku. Bez wskazania szerokości szlaku.

Ograniczenie 8 znaki żeglugowe

Granica szlaku żeglownego oddalona od prawego brzegu w odległości podanej w metrach. Statki powinny przechodzić w odległości większej.

Znaki ograniczenia - Ograniczona głębokość do 2,2 m

Ograniczona głębokość. Liczba na znaku określa głębokość w metrach. Na akwenach o zmienny poziomie wysokości liczba określa poziom najwyższej wody żeglownej.

Ograniczenie wysokość prześwitu nad zwierciadłem wody do 7,5m

Ograniczona wysokość  nad zwierciadłem wody. Liczba na znaku wskazuje wysokość nad poziomem najwyższej wody na zbiornikach o zmiennym poziomie.

Ograniczenie 6 znaki żeglugowe

Ograniczona szerokość szlaku z wskazaniem szerokości w metrach.

Znaki informacyjne i zalecenia

Pełnią rolę pomocniczą, ułatwiając planowanie trasy i orientację w terenie.

  • Zezwolenie na przejście: Niebieska tablica informująca o możliwości żeglugi w danym kierunku.

  • Informacje o obiektach: Wskazują lokalizację marin, stacji paliw, punktów czerpania wody czy zasięgu sieci telefonicznych.

  • Przejście zalecane: Wskazuje optymalny tor wodny pod mostami.

Znaki informacyjne. Jaz w bliskiej odległości

Jaz w bliskiej odległości

Info 03 znaki żeglugowe

Prom na uwięzi

Info 04 znaki żeglugowe

Prom przemieszczający się swobodnie

Info 01 znaki żeglugowe

Wskazanie linii energetycznej napowietrznej nad drogą wodą. Liczba określa wysokość linii nad poziomem najwyższej wody żeglownej w metrach

Info 05 znaki żeglugowe

Zezwolenie na postój. Również na postój na kotwicy lub cumach przy brzegu

Info 06 znaki żeglugowe

Zezwolenie na postój na akwenie. Liczba oznacza szerokość akwenu w metrach, na którym postój jest dozwolony, licząc od miejsca ustawienia znaku

Zezwolenie na postój na akwenie ograniczonym odstępami w odległości 30 i 60m od miejsca ustawienia znaku

Zezwolenie na postój na akwenie. Liczby określają ograniczenie akwenu odstępami w metrach, licząc od miejsca ustawienia znaku

Info 08 znaki żeglugowe

Zezwolenie na postój burta przy burcie. Cyfra rzymska oznacza maksymalną liczbę jachtów, które mogą cumować burta w burtę

Info 09 znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania. Dla statków nie przewożących materiałów niebezpiecznych.

Info 10 znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Info 11 znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Info 13 znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Info 12 znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Info 14 znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Info 15 znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

POL Znak Zeglugowy E5.11.svg znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Info 16 znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Info 17 znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Info 18 znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Info 19 znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Info 20 znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Info 21 znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Info 22 znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Info 23 znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Info 24 znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Info 25 znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Info 26 znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Info 27 znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

POL Znak Zeglugowy E11.svg znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Info 28 znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Info 29 znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Info 30 znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Info 31 znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Zezwolenie na uprawianie narciarstwa wodnego oraz holowanie statków powietrznych za statkiem

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Zezwolenie na ruch statków żaglowych

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

800px POL Znak Zeglugowy E19.svg znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

800px POL Znak Zeglugowy E20.svg znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Info 34 znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Info 37 znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Info 36 znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Info 36 znaki żeglugowe

Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać  jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek. Dla statków przewożących materiały niebezpieczne.

Dlaczego znajomość znaków żeglugowych jest kluczowa?

Błędna interpretacja oznakowania to najczęstsza przyczyna wypadków na śródlądziu. Pamiętaj, że:

  1. Bezpieczeństwo: Znaki ostrzegają o mieliznach, podwodnych rurociągach czy progach wodnych.

  2. Prawo: Nieprzestrzeganie znaków żeglugowych grozi wysokimi grzywnami nakładanymi przez Policję Wodną lub Inspekcję Żeglugi Śródlądowej.

  3. Kultura wodniacka: Znajomość przepisów to wyraz szacunku do innych użytkowników akwenu.

Podsumowanie

Niezależnie od tego, czy prowadzisz kajak, czy duży jacht motorowy, znaki żeglugowe są Twoim najważniejszym drogowskazem. Regularne odświeżanie wiedzy o ich znaczeniu sprawi, że każdy rejs będzie przewidywalny i bezpieczny.

Tu znajdziesz pełną wersję przepisów i oznakowania śródlądowego w Europie

Zobacz nasze kursy żeglarskie na których uczymy znaków żeglugowych

(FAQ) –Znaki żeglugowe śródlądowe

Znaki żeglugowe dzielimy na trzy główne kategorie regulujące ruch: znaki zakazu (określające, czego nie wolno robić), znaki nakazu (wymuszające określone manewry) oraz znaki ograniczenia (limitujące np. prędkość lub wymiary jednostki). Dodatkową, czwartą grupą są znaki informacyjne i zalecenia, które ułatwiają nawigację, wskazując m.in. miejsca postoju czy układ szlaku.

Znaki zakazu w żegludze śródlądowej charakteryzują się białą tarczą z czerwoną obwódką i czerwonym ukośnym przekreśleniem. Wyjątkiem są znaki całkowitego zakazu przejścia, które mogą mieć formę czerwonych tablic lub świateł. Jeśli widzisz czerwoną ramkę z przekreśleniem, oznacza to bezwzględny zakaz wykonywania określonej czynności (np. kotwiczenia lub wytwarzania fali).

Tak, ignorowanie znaków żeglugowych jest wykroczeniem. Funkcjonariusze Policji Wodnej oraz inspektorzy żeglugi śródlądowej mogą nałożyć mandat karny za niezastosowanie się do oznakowania. Najczęściej karane wykroczenia to przekraczanie dozwolonej prędkości (znak ograniczenia) oraz wpływanie w strefy zamknięte (znak zakazu przejścia).

Znaki brzegowe (stałe) to tablice umieszczone na lądzie, filarach mostów lub budowlach hydrotechnicznych – informują o ogólnych zasadach na danym odcinku. Znaki pływające (pławy, biki) są zakotwiczone w dnie i wyznaczają granice bezpiecznego szlaku żeglownego bezpośrednio na wodzie. Kolor pławy (czerwony lub zielony) wskazuje, którą burtą należy ją mijać.